୧. ବନ୍ୟାରେ ୬ ଜିଲ୍ଲାର ୩୪ ବ୍ଲକ ପ୍ରଭାବିତ, ୧୨.୮୭ ଲକ୍ଷ ଲୋକ ଜଳବନ୍ଦୀ
ରାଜ୍ୟରେ ଲଗାଣ ବର୍ଷା ଓ ବିଭିନ୍ନ ନଦୀରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଜଳସ୍ତର କାରଣରୁ ବନ୍ୟା ପରିସ୍ଥିତି ଗମ୍ଭୀର ହୋଇଛି। ବନ୍ୟାର ପ୍ରଭାବରେ ରାଜ୍ୟର ୬ଟି ଜିଲ୍ଲାର ୩୪ଟି ବ୍ଲକ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପ୍ରାୟ ୧୨ ଲକ୍ଷ ୮୭ ହଜାର ଲୋକ ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ଅଛନ୍ତି। ଅନେକ ଅଞ୍ଚଳରେ ଘରଦ୍ୱାର, ରାସ୍ତାଘାଟ, ଚାଷଜମି ଓ ଯାତାୟାତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। ନଦୀକୂଳିଆ ଏବଂ ତଳିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବନ୍ୟାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ିଛି। ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନଜର ରଖାଯାଇଥିବା ସହ ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ଥାନରେ ଉଦ୍ଧାର ଓ ରିଲିଫ୍ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଉଛି। ବନ୍ୟା ପାଣି ଯୋଗୁଁ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ସାଧାରଣ ଜୀବନଯାତ୍ରା ବ୍ୟାହତ ହୋଇଛି। ଚାଷଜମିରେ ପାଣି ପଶିବାରୁ ଚାଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ କ୍ଷୟକ୍ଷତିକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତିତ ଅଛନ୍ତି। ଲୋକମାନଙ୍କୁ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ନଦୀଘାଟ, ଭଙ୍ଗା ରାସ୍ତା ଓ ପାଣି ଜମିଥିବା ଅଞ୍ଚଳକୁ ନଯିବା ପାଇଁ ସଚେତନ କରାଯାଉଛି। ବନ୍ୟା ପରିସ୍ଥିତିରେ ପାନୀୟ ଜଳ, ଖାଦ୍ୟ, ଔଷଧ ଓ ଆଶ୍ରୟ ଭଳି ମୌଳିକ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣକୁ ନେଇ ପ୍ରଶାସନିକ ତତ୍ପରତା ଜାରି ରହିଛି। ପରିସ୍ଥିତି ସୁଧୁରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ସତର୍କ ରହିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି।
୨. ହୀରାକୁଦରେ ବଢ଼ିଲା ବନ୍ୟାଜଳ, ଖୋଲିଲା ଆଉ ଦୁଇ ଗେଟ୍
ହୀରାକୁଦ ଜଳଭଣ୍ଡାରରେ ଜଳସ୍ତର ବଢ଼ିବା ପରେ ବନ୍ୟାଜଳ ନିଷ୍କାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଯାଇଛି। ଜଳଭଣ୍ଡାରରୁ ଆଉ ଦୁଇଟି ଗେଟ୍ ଖୋଲାଯାଇଥିବାରୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ମୋଟ ୧୭ଟି ଗେଟ୍ ଜରିଆରେ ବନ୍ୟାଜଳ ନିଷ୍କାସନ ହେଉଛି। ହୀରାକୁଦରୁ ଅଧିକ ପାଣି ଛଡ଼ାଯିବା ପରେ ମହାନଦୀ ଏବଂ ଏହାର ଶାଖାନଦୀଗୁଡ଼ିକର ଜଳସ୍ତର ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନଜର ରଖାଯାଉଛି। ନଦୀକୂଳିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥିବାରୁ ତଳିଆ ଅଞ୍ଚଳର ଲୋକଙ୍କୁ ସତର୍କ ରହିବାକୁ କୁହାଯାଉଛି। ଜଳଭଣ୍ଡାରର ଉପରମୁଣ୍ଡରେ ଜଳ ପ୍ରବେଶ ପରିମାଣ, ଜଳସ୍ତର ଏବଂ ନିଷ୍କାସନ ପରିମାଣକୁ ନିୟମିତ ଭାବେ ନିରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଉଛି। ବନ୍ୟା ପରିଚାଳନାରେ ହୀରାକୁଦ ଡ୍ୟାମ୍ର ଭୂମିକା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିବାରୁ ଡ୍ୟାମ୍ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନ ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ନିରନ୍ତର ନଜର ରଖୁଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ମହାନଦୀ ଅବବାହିକାରେ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଜଳସ୍ତର ବୃଦ୍ଧିକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତିତ ଅଛନ୍ତି। ନଦୀରେ ଅନାବଶ୍ୟକ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ ନକରିବା ସହ ବନ୍ୟା ପାଣି ଭିତରେ ଯାତାୟାତ ନକରିବାକୁ ସତର୍କତା ଜରୁରୀ ହୋଇପଡ଼ିଛି।
୩. ଓଡ଼ିଶାରେ ୩ କୋଟି ୯ ଲକ୍ଷ ୭୧ ହଜାର ଯୋଗ୍ୟ ଭୋଟର, ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୧ରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ତାଲିକା
ରାଜ୍ୟର ଭୋଟର ତାଲିକାକୁ ନେଇ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଦ୍ୟତନ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ରାଜ୍ୟରେ ୩ କୋଟି ୯ ଲକ୍ଷ ୭୧ ହଜାର ଯୋଗ୍ୟ ଭୋଟରଙ୍କୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ତାଲିକାରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି। ଭୋଟର ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତି ଓ ସଂଶୋଧନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହି ଅଦ୍ୟତନକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଉଛି। ନୂଆ ଭୋଟରଙ୍କ ନାମ ଯୋଡ଼ିବା, ଭୁଲ ତଥ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରିବା ଏବଂ ଅଯୋଗ୍ୟ କିମ୍ବା ଅନୁପସ୍ଥିତ ଭୋଟରଙ୍କ ସମ୍ପର୍କିତ ତଥ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଭଳି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଭୋଟର ତାଲିକାକୁ ଅଧିକ ସଠିକ୍ କରିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ। ସୂଚନା ଅନୁସାରେ ଆସନ୍ତା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୧ ତାରିଖରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭୋଟର ତାଲିକା ପ୍ରକାଶ ପାଇବ। ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଭୋଟରମାନେ ନିଜ ନାମ, ଠିକଣା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିବରଣୀ ଠିକ୍ ଅଛି କି ନାହିଁ ଯାଞ୍ଚ କରିନେବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ମତଦାନର ଅଧିକାର ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ସଠିକ୍ ଭୋଟର ତାଲିକା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ। ତେଣୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ତଥ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ ଓ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ଭୋଟରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସଚେତନତା ବଢ଼ାଇବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଛି।
୪. ବ୍ୟାଟେରୀ, ମେଥାନଲ୍ ଓ ଇଥାନଲ୍ ଚାଳିତ ଯାନକୁ ପରମିଟ୍ ଫି’ ଛାଡ଼
ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ଏବଂ ବିକଳ୍ପ ଇନ୍ଧନ ଭିତ୍ତିକ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ଦିଗରେ ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ନୂଆ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି। ସମସ୍ତ ବ୍ୟାଟେରୀ ଚାଳିତ ଗାଡ଼ି ସହ ମେଥାନଲ୍ ଏବଂ ଇଥାନଲ୍ ଇନ୍ଧନରେ ଚାଲୁଥିବା ପରିବହନ ଯାନଗୁଡ଼ିକୁ ପରମିଟ୍ ଫି’ ଛାଡ଼ କରାଯିବ ବୋଲି ସୂଚନା ମିଳିଛି। ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିର ଫଳରେ ବିକଳ୍ପ ଇନ୍ଧନ ଓ ସ୍ୱଚ୍ଛ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରତି ଆଗ୍ରହ ବଢ଼ିପାରେ। ବ୍ୟାଟେରୀ ଚାଳିତ ଯାନ ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ିଲେ ପାରମ୍ପରିକ ଇନ୍ଧନ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମାଇବା ସହ ପରିବହନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ କରିବାରେ ସହାୟତା ମିଳିପାରେ। ସେହିପରି ଇଥାନଲ୍ ଓ ମେଥାନଲ୍ ଭଳି ବିକଳ୍ପ ଇନ୍ଧନକୁ ନେଇ ନୂଆ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ଆଶା ରହିଛି। ପରମିଟ୍ ଫି’ ଛାଡ଼ ଯୋଗୁଁ ଏହି ଶ୍ରେଣୀର ଯାନ ମାଲିକ ଓ ପରିବହନ ବ୍ୟବସାୟ ସହ ଜଡ଼ିତ ଲୋକମାନେ ଆର୍ଥିକ ଭାବେ ଉପକୃତ ହୋଇପାରନ୍ତି। ରାଜ୍ୟର ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଅଧିକ ସ୍ୱଚ୍ଛ, ଆଧୁନିକ ଓ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ କରିବାରେ ଏପରି ନୀତିଗତ ପଦକ୍ଷେପର ଭୂମିକା ରହିପାରେ। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଯାନ ବଜାର ଓ ବିକଳ୍ପ ଇନ୍ଧନ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ କିପରି ପଡ଼ୁଛି, ତାହା ନଜରରେ ରହିବ।
୫. ନୂଆ ଖଣିନୀତିକୁ ନେଇ ବଡ଼ ଦାବି, ଓଡ଼ିଶା ହରାଇପାରେ ଲକ୍ଷେ କୋଟି ଟଙ୍କା
ନୂଆ ଖଣିନୀତିକୁ ନେଇ ରାଜ୍ୟର ରାଜନୀତି ଓ ଅର୍ଥନୀତିକ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି। ଉଠିଥିବା ଦାବି ଅନୁସାରେ ନୂଆ ଖଣିନୀତି ଯୋଗୁଁ ଓଡ଼ିଶା ପିଛିଲା ଲକ୍ଷେ କୋଟି ଟଙ୍କାର ରାଜସ୍ୱ ହରାଇପାରେ ଏବଂ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୧୨ ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କାର କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି। ଏହି ରାଜସ୍ୱ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଷୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଧିକାର ଏବଂ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦରୁ ମିଳୁଥିବା ଲାଭକୁ ନେଇ ତର୍କ ତୀବ୍ର ହୋଇପାରେ। ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିରେ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦର ଭୂମିକା ବହୁତ ବଡ଼। ଲୁହାପଥର, କୋଇଲା, ବକ୍ସାଇଟ୍ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ଖଣିଜ ସମ୍ପଦରୁ ରାଜ୍ୟ ରାଜସ୍ୱ ପାଇଥାଏ। ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ନୀତି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଲେ ରାଜ୍ୟର ଆୟ, ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ଖଣି ଅଞ୍ଚଳର ବିକାଶ ଉପରେ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ। ତେବେ ଉଠାଯାଇଥିବା ରାଜସ୍ୱ କ୍ଷତିର ଆକଳନ ଓ ଦାବିଗୁଡ଼ିକର ସଠିକ୍ ପ୍ରଭାବ ବୁଝିବା ପାଇଁ ନୂଆ ନୀତିର ବିସ୍ତୃତ ବ୍ୟବସ୍ଥା, ରାଜସ୍ୱ ବଣ୍ଟନ ଓ ସରକାରୀ ତଥ୍ୟକୁ ଆଧାର କରି ବିଶ୍ଳେଷଣ ଆବଶ୍ୟକ। ଖଣିଜ ସମ୍ପଦରୁ ଓଡ଼ିଶାର ହିତ କିପରି ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବ, ତାହା ଏବେ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ।
୬. ଲଘୁଖଣିଜ ପରିଚାଳନା ନିୟମ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ, ଜିଲ୍ଲାସ୍ତରୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଉପରେ ଅସନ୍ତୋଷ
ରାଜ୍ୟରେ ଲଘୁଖଣିଜ ପରିଚାଳନା ନିୟମର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି। ନିୟମ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉନଥିବା ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କ ଆଦେଶକୁ ଜିଲ୍ଲାସ୍ତରୀୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ଅନୁସରଣ କରୁନଥିବା ନେଇ ଅଭିଯୋଗ ଆସିଛି। ଲଘୁଖଣିଜ ମଧ୍ୟରେ ବାଲି, ପଥର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ପରିଚାଳନା ରାଜ୍ୟର ରାଜସ୍ୱ ଓ ପରିବେଶ ଉଭୟ ଦିଗରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ନିୟମ ଠିକ୍ ଭାବେ ଲାଗୁ ନହେଲେ ଅବୈଧ ଖଣି ଉତ୍ତୋଳନ, ଅନୁମତି ବିନା ପରିବହନ ଓ ରାଜସ୍ୱ ହାନି ଭଳି ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଇପାରେ। ଏହା ସହିତ ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଖଣି ଉତ୍ତୋଳନ ପରିବେଶ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ତେଣୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଓ ନିୟମର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ମଧ୍ୟରେ ଯଦି କୌଣସି ଅସମନ୍ୱୟ ରହିଛି, ତାହାକୁ ଦୂର କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଜିଲ୍ଲାସ୍ତରରେ ଅଧିକାରୀମାନେ ନିୟମିତ ଯାଞ୍ଚ, ଲାଇସେନ୍ସ ଓ ଅନୁମତି ପ୍ରକ୍ରିୟାର ତଦାରଖ ଏବଂ ଅବୈଧ କାରବାର ବିରୋଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନେବା ଆବଶ୍ୟକ। ଉଚ୍ଚସ୍ତରରୁ ଜାରି ହେଉଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଯଦି ତଳସ୍ତରରେ ଠିକ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ରାଜସ୍ୱ ସୁରକ୍ଷା ସହ ଲଘୁଖଣିଜ ସମ୍ପଦର ଦାୟିତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିଚାଳନା ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରିବ।
୭. ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଅଟୋ ଚାଳକଙ୍କ ଭଙ୍ଗାରୁଜା ପରେ ପ୍ରାୟ ୪୦୦ ଅଟୋ ଜବତ, ପରମିଟ୍ ରଦ୍ଦ ହେବ
ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଅଟୋ ଚାଳକଙ୍କ ଭଙ୍ଗାରୁଜା ଘଟଣା ପରେ ପ୍ରଶାସନ ଓ ପରିବହନ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି। ଘଟଣା ପରେ ପ୍ରାୟ ୪୦୦ଟି ଅଟୋ ଜବତ କରାଯାଇଥିବା ବେଳେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଅଟୋଗୁଡ଼ିକର ପରମିଟ୍ ରଦ୍ଦ କରାଯିବ ବୋଲି ସୂଚନା ମିଳିଛି। ରାଜଧାନୀରେ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଯାତାୟାତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ଜଡ଼ିତ ଅଟୋ ସେବାକୁ ନେଇ ଏପରି ଘଟଣା ସାଧାରଣ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ଆଇନ ହାତକୁ ନେଇ ଭଙ୍ଗାରୁଜା କରିବା କିମ୍ବା ସାଧାରଣ ସମ୍ପତ୍ତି ଓ ଲୋକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷାକୁ ବିପଦରେ ପକାଇବା ଘଟଣାରେ ପ୍ରଶାସନିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବେ ଗୁରୁତ୍ୱ ପାଏ। ଅନ୍ୟପଟେ ଅଟୋ ଚାଳକମାନଙ୍କ ସମସ୍ୟା, ଦାବି ଓ ଅଭିଯୋଗ ଥିଲେ ତାହାକୁ ଆଇନଗତ ଓ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉପାୟରେ ସମାଧାନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ପ୍ରାୟ ୪୦୦ ଅଟୋ ଜବତ ହେବା ଏବଂ ପରମିଟ୍ ରଦ୍ଦ ହେବାର ପଦକ୍ଷେପ ଅଟୋ ଚାଳକ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ହୋଇଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଘଟଣାର ତଦନ୍ତ, ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ଓ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଉପରେ ନଜର ରହିବ। ରାଜଧାନୀର ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସ୍ୱାଭାବିକ ରଖିବା ସହ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ବଜାୟ ରଖିବା ଏବେ ପ୍ରଶାସନ ପାଇଁ ପ୍ରମୁଖ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ।